Page 82 - Liselerde Bilim Uygulamaları

DEĞERLER VE ANADOLU İRFANI

BAĞLAMINDA ANADOLU’NUN

TÜRKLEŞME VE İSLAMLAŞMA

SÜRECİ

Emir Altuğ ZAİMOĞLU

ÖZET

Tarih boyunca yüzlerce uygarlığa beşiklik etmiş Anadolu coğraf-
yasının Müslüman Türkler tarafından fethedilmesi, Türkleştirilip İs-
lamlaştırılması hadisesi; sadece yaşandığı dönemi değil sonraki tüm
dönemleri de derinden etkilemiş, tarihin akışını değiştirmiş büyük
bir dönüm noktasıdır. Çeşitli nedenlerle Türkistan coğrafyasını terk
ederek batıya göç eden kalabalık Türkmen boyları bu yolda Mavera-
ünnehir, Horasan gibi duraklarda İslamiyet’le tanışarak Müslüman
Yüksel Mirza TOPAL olmuşlar ve yeni bir ruh kazanmışlardır. Öyle ki İslamiyet onların

Türk kimliklerini korumalarını sağlamış Avrupa’ya göç eden di-
ğer soydaşları gibi zamanla Hristiyanlaşıp yok olup gitmemişlerdir.
Türkler de İslam’ın gören gözü, kesen kılıcı olmuşlar asırlarca İslam
dünyasına liderlik yapmışlar, Allah’ın adını Viyana kapılarına kadar
yaymışlardır. Bu büyük hadiselerin başlangıcı sayılan Türk göçleri
plansız, gelişigüzel bir etkinlik olmayıp aksine Selçuklu Devleti tara-
fından planlı ve aşamalı olarak devlet kontrolü ile gerçekleştirilmiş-
tir. Böylece hem kalabalık nüfusun başıbozuk düzensizliklerinden
kurtulunmuş hem de bu enerji Bizans sınırlarına yani uçlara (Su-
ğur) Anadolu’ya sevk edilerek En büyük rakip olan devlet üzerinde
baskı kurulmuştur. Müslüman olduktan sonra Türkmen adını alan
Oğuzhan ÇALIŞKAN Oğuzlar göç ederken heybelerinde getirdikleri sevgi, saygı, hoşgörü,
dostluk, adalet, sabır, saygı, sorumluluk, yardımseverlik ve vatanse-
verlik değerlerini bir tohum gibi Anadolu’ya baştanbaşa ektiler. Bu
tohumlar meyve verdi Mevlâna oldu, Yunus oldu Hacı Bektaş oldu.
Bu değerleri Bizans’ın yaptığı gibi halka zorla kabul ettirmeye çalış-
madılar. Bizzat yaşayarak yaşatarak örnek oldular. Sağladıkları adil
otorite, asayiş ve bilim ortamıyla Anadolu’ya adeta Türk Rönesansını
yaşatarak İstanbul’u alacak, Viyana kapılarına dayanacak gücün te-
mellerini attılar.

Anahtar Kelimeler: Değerler ve Anadolu İrfanı, Malazgirt Savaşı,
Sultan Alp Arslan, Anadolu, Türkler, Anadolu Beylikleri, Türklerin
İslamiyet Kabulü, Türk Göçleri, İskân Politikası, İstimalet Politikası.

82 ORDU TEMMUZ 2025